Uke Minutes 10 – Hammer Ons เทคนิคตีสาย

คราวนี้อัลดรีนโชว์เทคนิคการตีสาย หลังจากที่เรารู้จักกับเมเจอร์สเกลแล้ว ก็นำเมเจอร์สเกลมาฝึกตีสาย อัลดรีนสาธิตโดยการนำ เมเจอร์สเกล C มาเล่น โดยจะตีสายโน้ตตัวถัดไป เล่นไล่เฟรทบอร์ทไปจนจบ

เริ่มต้น เอานิ้วชี้เล่นโน้ต C (เฟรทที่ 3) ในขณะที่สายยังสั่นอยู่ ให้เอานิ้วกลางตีโน้ตตัวถัดไป ซึ่งก็คือโน้ต D นั่นเอง (เฟรทที่ 4)
แล้วเราก็เลื่อนนิ้วชี้มาเล่นโน้ต D แล้วตีสายโน้ต E
เลื่อนนิ้วชี้มาเล่นโน้ต E แล้วตีสายโน้ต F
ทำไปเรื่อย ๆ จนจบสเกล ให้สังเกตหมายเลขของเฟรทที่ต้องเล่นในวีดีโอ
(ในการอ่านแท็ป แฮมเมอร์ออน หรือการตีสายนั้น จะถูกเขียนด้วยตัว h เช่นถ้าไปอ่านเจอคำว่า 5h7 ก็หมายถึงให้เล่นเฟรท 5 แล้วตีสายเฟรท 7)

แล้วก็ฝึกเล่นให้เร็วขึ้นเรื่อย ๆ เราอาจจะใช้นิ้วชี้ร่วมกับนิ้วนางก็ได้ หรืออาจจะข้ามกระโดดโน้ตก็ได้ ไม่จำเป็นต้องเล่นโน้ตตัวถัดไปเสมอ เช่นจาก C กระโดดไป E ก็ได้

ตารางคอร์ด แบบมีหมายเลขนิ้วมือ

ไปเจอเว็บนี้ รู้สึกว่าดีมากเลย เพราะตารางคอร์ดของเค้าค่อนข้างละเอียด ที่สำคัญ มีหมายเลขของนิ้วมือให้ด้วย เหมาะสำหรับผู้เริ่มต้น หมายเลขหนึ่งแทนนิ้วชี้ หมายเลขสองแทนนิ้วกลาง สามแทนนิ้วนาง สี่แทนนิ้วก้อย วางนิ้วตามรูปเลย

kunisan.jp/ukulele/eindex.html

Uke Minutes 9 – Major Chords เมเจอร์ คอร์ด หรือ คอร์ดหลัก

อัลดรีนสอนทฤษฎีดนตรีครั้งที่สอง ครั้งแรกที่ผ่านไป ได้พูดถึงสเกลหลักไปแล้ว คราวนี้ก็มาต่อกันที่คอร์ดหลัก หรือที่เรียกว่า เมเจอร์คอร์ด
ขั้นตอนคือนำสเกลหลักมา แล้วดึงโน้ตตัวที่ 1, 3 และ 5 แล้วเล่นพร้อมกันทั้งสามโน้ต ก็จะได้เมเจอร์คอร์ด หรือคอร์ดหลักนั่นเอง

อัลดรีนสาธิตให้ดูโดยการนำสเกล C มาเล่น แล้วก็ใส่หมายเลขลงไปในโน้ตที่อยู่ในสเกล C ขั้นต่อมาให้เลือกเฉพาะโน้ตหมายเลข 1, 3 และ 5 (โน้ตตัวที่ 5 นั้นเป็นโน้ตตัวเดียวกับการเล่นสายเปล่า สาย G ที่อยู่ด้านบนสุด ก็เลยใช้แทนกันได้)

ทีนี้ก็จะเหลือสายล่างสุด ก็เลยเล่นโน้ตตัวที่ 1 อีกครั้งหนึ่ง แต่ครั้งนี้ขอเรียกเป็นโน้ตตัวที่ 8 ซึ่งโน้ตตัวที่ 8 นั้นเป็นโน้ตตัวเดียวกับตัวที่ 1 เพียงแต่อยู่คนละ ออคเทฟ

นั่่นก็เป็นที่มาของคอร์ด C ที่เราเล่นกันอยู่เป็นประจำ (วางนื้วนางที่สายล่างสุด เฟรทที่ 3)

เราสามารถนำรูปแบบนี้ (1, 3, 5) ไปใช้กับเมเจอร์สเกลอื่น ๆ เพื่อหาเมเจอร์คอร์ดของสเกลนั้น

รีวิว Kamaka ทั้งสามรุ่นครับ

เยี่ยมชมโรงงาน คามาค่า Kamaka Factory

คามาค่า เป็นบริษัทผู้ผลิตอูคูเลเล่ที่มีชื่อเสียงไม่เฉพาะแต่ในฮาวาย แต่ได้รับการยอมรับในระดับโลก สัญลักษณ์ตัวเค สองตัว (double K) เป็นที่ติดตาและจดจำง่าย

ว่ากันว่าถ้าลองได้เล่นคามาค่าแล้ว จะไม่เปลี่ยนใจไปเล่นยี่ห้ออื่นอีกเลย จริงหรือไม่คงต้องพิสูจน์กันเอง

คามาค่าเป็นบริษัทเดียวที่สามารถฝ่าฟันวิกฤตเศรษฐกิจในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง และอยู่รอดมาจนบริษัทจะอายุครบ 100 ขวบในอีกไม่กี่ปีข้างหน้า ทุกวันนี้ยังคงบริหารงานในรูปแบบของบริษัทครอบครัว เป็นยุครุ่นหลาน และรุ่นเหลนที่ดูแลบริษัท

พนักงานมีไม่มากไม่มาย ประมาณ 40 คน กำลังการผลิตไม่เพียงพอต่อความต้องการของตลาด เน้นคุณภาพมากกว่าปริมาณ เพราะคำพูดของ แซม คามาค่า ผู้ก่อตั้งบริษัทได้ให้คติกับลูกหลานว่า

เราเอานามสกุลมาตั้งเป็นชื่อของบริษัท ก็จงอย่าผลิตขยะออกมาขาย (We use our family name. Don't make junk.)

วันนี้ขอพาเยี่ยมชมโรงงานคามาค่าครับ

คุณนาย เมษา เก๊กท่าอะโน่เนะ อยู่ด้านหน้าบริษัท โลโก้โดดเด่นเป็นสง่า ดูภายนอกเล็ก ๆ แต่ข้างในใหญ่ใช้ได้เลยทีเดียว

ผลักประตูหน้าเข้าไปก็จะพบกับเคาเตอร์ที่โชว์คามาค่าทุกรุ่น ทุกแบบ ที่จำหน่ายในปัจจุบัน
ไล่จากซ้ายไปขวา

คอนเสิร์ต ดีลักซ์ ระฆัง รุ่น ออต้า ซาน
โซพราโน ดีลักซ์
โซพราโน สับปะรด
โซพราโน มาตรฐาน
คอนเสิร์ต
เทนเนอร์
เทนเนอร์  6 สาย
เทนเนอร์ 8 สาย
พี่ใหญ่ บาริโทน

รูปถ่ายตรงตู้กระจก ซ้ายมือคือ แซม จูเนียร์ (คนถืออูคูเลเล่) ขวามือ คือเฟรด สองพี่น้องผู้สืบทอดตำนานจากคุณพ่อผู้ก่อตั้ง แซม คามาค่า

ในมือของแซม จูเนียร์ คือคามาค่า ที่ทำพิเศษมอบให้กับ บารัค โอบาม่า ประธานาธิบดี สหรัฐ สังเกตเฟรทสุดท้ายมีฝังมุกชื่อ โอบาม่า

อูคูเลเล่ รุ่นตำนาน ไม่ขาย มีไว้โชว์อย่างเดียว ตัวนี้ยี่ห้อ ลีโอนาโด นูน ซึ่งเป็นยี่ห้อของผู้ที่ริเริ่มทำอูคูเลเล่เป็นเจ้าแรก (คนโปรตุเกส)

สัญลักษณ์จะคลาสสิกมาก คาดว่าตัวนี้อายุไม่ต่ำกว่าร้อยปี งานเนี๊ยบสุด ๆ

น้องสับปะรด หมายเลขหนึ่ง เป็นสับปะรดตัวแรกของโลก ลายที่เห็นเพ้นท์ด้วยมือ ตัวนี้เป็นตัวต้นแบบ ปัจจุบันรุ่นนี้หายากมากในท้องตลาด ว่ากันว่าเพราะรุ่นนี้นี่เอง ที่ทำให้คามาค่าอยู่รอดได้ในช่วงพิษเศรษฐกิจสงครามโลก

รุ่นแรก ๆ ยังไม่ใช้สัญลักษณ์ดับเบิ้ล เค ยังคงใช้ตราสีฟ้า สัญลักษณ์ฮาวาย

คุณปู่เฟรดในวัยชรา ยังคงมาทำงานที่บริษัททุกวัน ปัจจุบันทำหน้าที่เป็นไกด์ทัวร์พาชมบริษัท

และนี่คือสิทธิบัตรของน้องสับปะรดที่คามาค่าได้จดไว้ ยี่ห้ออื่นมาเริ่มทำเลียนแบบก็เมื่อสิทธิบัตรได้หมดอายุลง

ดูกันชัด ๆ อีกที งานเพ้นท์สุดคลาสสิค มีรอยแตก รอยปริ แต่เสียงกลับดีอย่างไม่น่าเชื่อ

ไม้โคอา ไม้ที่คามาค่าใช้ในการทำอูคูเลเล่ ไม้หายาก ราคาสูงเมื่อเทียบกับไม้ชนิดอื่น มีเฉพาะที่ฮาวายเท่านั้นเพราะมักจะขึ้นในบริเวณที่เคยเป็นภูเขาไฟมาก่อน ลายไม้งดงามจริง ๆ

รูปในอดีต เด็กตัวเล็กคนนั้น คือคุณปู่เฟรดคนนี้ ในอดีตคุณปู่เล่าว่า มีคนเข้ามาซื้อคามาค่า คุณพ่อหรือแซม คามาค่า แทนที่จะถามลูกค้าว่า

How may I help you? (มีอะไรให้ช่วยมั้ย หรือมีอะไรสงสัย)

แต่สามารถถามลูกค้าได้เลยว่า

How many do you want? (จะเอากี่ตัว)

เพราะทำออกมากี่ตัวก็ขายหมด ไม่ต้องบรรยายสรรพคุณ จะเอากี่ตัวว่ามาเลย

ส่วนด้านหลังของบริษัท เป็นส่วนโรงงาน และที่เห็นคือบริเวณที่เก็บไม้ ต้องเก็บไว้อย่างต่ำ 7 ปีจึงจะนำมาผลิตได้ ไม้จะแห้งและคงทน ตัดไม้วันนี้ รออีก 7 ปีค่อยเอามาใช้

ไม้จะถูกตัดเป็นชิ้นเล็ก ๆ

ผ่านขบวนการตัดด้วยเลเซอร์ ออกมาเป็นอย่างที่เห็น คอไม่มีรอยต่อเป็นไม้ท่อนเดียว

ฝังมุกโลโก้ ดับเบิลเค ที่เปลี่ยนมาใช้ดับเบิ้ลเค เพราะสองพี่น้องคามาค่า สองคน (แซม จูเนียร์ และเฟรด) ร่วมกันสืบทอดกิจการจากคุณพ่อ สองคนพี่น้อง เลยใช้ตัวเคสองตัว

ไม้จะถูกนำมาแบ่งครึ่งแล้วแยกออกเป็นซ้ายขวาให้สมมาตร หรือที่เรียกว่า บุ๊คแม๊ต (bookmatch) เหมือนเราเปิดหนังสือหน้ากลาง

เครื่องตัดไม้ที่ปู่เฟรดโม้ให้ฟังว่ามีเพียงเครื่องเดียว ในเกาะฮาวาย

พนักงานประจำตามจุดต่าง ๆ ในโรงงาน คามาค่าเคยจ้างคนงานที่เป็นผู้พิการ หรือคนหูหนวก ซึ่งคนหูหนวกนั้นกลับทำงานดีกว่าคนหูดี เพราะใช้มือสัมผัสไม้และสังเกตความสั่นสะเทือน แทนการฟัง แล้วปรับแต่งจนทำให้ได้อูคูเลเล่เสียงดี

มาถึงส่วนที่เป็นการประกอบ ไม้แผ่นหน้าและแผ่นหลัง จะถูกนำมาประกบกันตรงนี้

ไม้ด้านข้าง นำมาชุบน้ำยาทำให้นุ่ม เพื่อที่จะได้ดัดงอให้โค้งเป็นเลขแปด

บล็อคไม้ที่ถูกทำเตรียมไว้ จับไม้ใส่บล็อคแล้วก็หนีบให้เข้ารูป

ใส่ไม้กระดูกงูรอบ ๆ ตัวเพิ่มความทนทานแข็งแรงในส่วนที่เป็นรอยต่อ

หมายเลขประจำตัว และวันเดือนปีเกิด จะถูกระบุในขั้นตอนนี้ แต่ละตัวจะใช้เวลาในการทำประมาณสองสัปดาห์

หนีบกันสุด ๆ ไปเลย

แผ่นไม้ด้านหลังจะถูกกดทับด้วยบล็อคไม้พิเศษ ซึ่งจะทำให้แผ่นหลังโค้งงอเป็นรูปหลังเต่า แทนที่จะแบนราบเรียบ น่าจะเป็นเคล็ดลับที่ทำให้คามาค่าเสียงกังวาน หวาน ใส

ออกมาได้หน้าตาประมาณนี้ ลายไม้สวยดีทีเดียว

เอาเทปปิดทับส่วนที่เป็นเฟรดบอร์ด ก่อนที่จะนำไปพ่นแลคเกอร์ พ่นทับหลายชั้นมาก พ่นแล้วขัด อยู่หลายรอบเพื่อความเนี๊ยบและความคงทน

เดินขึ้นชั้นสอง เป็นจุดที่คามาค่าทุกตัวจะต้องผ่านขั้นตอนการตรวจสอบครั้งสุดท้าย คามาค่าทุกตัวจะต้องผ่านการเล่นโดยคนนามสกุลคามาค่า (รุ่นลูกของคุณปู่เฟรด) ก่อนที่จะปล่อยผ่านออกจากโรงงาน

ตัวที่เห็นนี้ ราคา 5000 เหรียญ รุ่นเจค ชิมาบูคูโร่ ลิมิเต็ด เอดิชั่น มีหนึ่งร้อยตัวบนโลกใบนี้ ไม้เกรด AAAAA(เอ ห้าตัว) ฝังมุกรอบตัว

เคซี คามาค่า มาสเตอร์ลูเธียร์กำลังง่วนกับการทำงาน เขาผู้นี้แหละคือคนสร้างอูคูเลเล่ที่ปัจจุบันนี้ เจค ชิมาบูคูโร่ ถืออยู่ในมือ

มาเห็นขั้นตอนการผลิตแล้ว บอกได้คำเดียวว่า สุดยอดจริง ๆ ที่เคยรู้สึกว่าคามาค่า ทำไมแพงจัง ตอนนี้กลับรู้สึกว่าคุ้มราคา ของคุณภาพราคาย่อมตามคุณภาพ อยู่มาจนจะครบร้อยปี ต้องมีดีแน่นอน

จบข่าวครับผม

Uke Minutes 8 – Major Scales สเกลหลัก

อัลดรีนสอน การหาสเกลหลัก
ให้เลือกโน้ตที่ต้องการขึ้นมาหนึ่งโน้ต จะเป็นโน้ตอะไรก็ได้ หลังจากนั้นให้ใช้รูปแบบดังต่อไปนี้ ในการหาสเกลหลักของโน้ตนั้น

รูปแบบที่ว่าคือ "เต็ม เต็ม ครึ่ง เต็ม เต็ม เต็ม ครึ่ง"

ในแต่ละเฟรทบนอูคูเลเล่ จะหมายถึง ครึ่ง
ดังนั้น ถ้าหนึ่งเฟรทหมายถึงครึ่ง สองเฟรทก็จะมีค่าเท่ากับ เต็ม

สรุปว่า ถ้าพูดว่าเต็ม ให้เลื่อนนิ้วลงมาสองเฟรท
ถ้าพูดว่าครึ่ง ให้เลื่อนนิ้วลงมาแค่เฟรทเดียว

ลองใช้โน้ต A เป็นตัวอย่างในการเล่น (โน้ตเอ คือ เส้นล่างสุดดีดสายเปล่า ถ้าทูนเสียงแบบ G C E A)
เราก็จะเลื่อนนิ้วโดยใช้รูปแบบดังกล่าว เต็ม เต็ม ครึ่ง เต็ม เต็ม เต็ม ครึ่ง
เลื่อนสองเฟรท สองเฟรท หนึ่งเฟรท สองเฟรท สองเฟรท สองเฟรท หนึ่งเฟรท

ต่อมาลองใช้โน้ต C เป็นตัวอย่างในการเล่นบ้าง (โน้ตซี คือเส้นที่สามนับจากข้างล่าง ดีดสายเปล่า)
เราก็จะใช้รูปแบบเดิม เต็ม เต็ม ครึ่ง เต็ม เต็ม เต็ม ครึ่ง
ดีด C สายเปล่า แล้วเลื่อนสองเฟรท (จะได้โน้ต D) เลื่อนสองเฟรทอีกครั้ง (จะได้โน้ต E) ทีนี้โน้ต E ตัวนี้จะเทียบเท่ากับการดีดสายเปล่าของสาย E ซึ่งก็คือสายที่สองที่นับจากข้างล่าง (จำได้มั้ยว่าเราทูนสาย อูคูเลเล่ เป็น G C E A) เราก็จะแทนที่โน้ตตัว E นี้ด้วยการดีดสายเปล่าของเส้นที่สอง
แล้วเราก็เล่นต่อ โดยเลื่อนอีกหนึ่งเฟรท ต่อด้วยสองเฟรท ต่อด้วยสองเฟรท (จะได้โน้ต A แล้วทีนี้) ซึ่งโน้ตเอก็จะไปตรงกับการดีดสายเปล่าของสาย A หรือสายล่างสุดนั่นเอง ก็ใช้ทดแทนกัน
แล้วก็ต่อด้วยสองเฟรท จบด้วยอีกหนึ่งเฟรท เป็นอันสิ้นสุดสเกลหลักของโน้ต C

ให้เราลองหาสเกลหลักของโน้ตแต่ละตัว ในแต่ละตำแหน่งของอูคูเลเล่ เพื่อที่เราจะได้คุ้นเคยกับโน้ตบนคออูคูเลเล่ และเข้าใจหลักการทำงานของอูคูเลเล่

Uke Minutes 7 – History of the Ukulele ประวัติอูคูเลเล่

วีดีโอนี้ อัลดรีนพูดถึงประวัติที่มาที่ไปของอูคูเลเล่
คำว่า อูคูเลเล่ มีหลายความหมายในภาษาฮาวาย แต่ที่เป็นที่รู้จักกันมากที่สุดคือ หมัดกระโดด
อูคู หมายถึง ตัวหมัด เล็น ไร
เลเล่ หมายถึง กระโดด
ความหมายนี้อ้างอิงถึง มือของนักดนตรีอูคูเลเล่ที่เล่นนิ้วบนเฟรทบอร์ด ขึ้น ลง จนดูเหมือนตัวหมัดที่กระโดดไปมาบนเฟรทบอร์ด

คำแปลอีกอย่างของอูคูเลเล่ ถูกแปลโดย ราชินี ลิลิอู โอคาลานี่ (เป็นราชินีของคนฮาวายในสมัยก่อน)
อูคู หมายถึง ของขวัญ
เลเล่ หมายถึง การมา
ความหมายนี้อ้างถึงเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในสมัยตอนต้นของยุค 1870 เมื่อนักเดินเรือชาวโปรตุเกส ล่องเรือมาที่หมู่เกาะฮาวาย และได้นำเครื่องดนตรีที่มีลักษณะคล้ายกีตาร์ เรียกว่า คาวาโค่ และ มาเช็ตเต้ ซึ่งตัวอูคูเลเล่เองก็เกิดจากการประยุกต์ของเครื่องดนตรีทั้งสองชนิด ที่กลายมาเป็นอูคูเลเล่ที่เรารู้จักกันในปัจจุบัน